Leciono 1
Cumprimentos, substantivos, la, estas, kiu, kio, ĉu, -in-, -ist-
💡 Sugestão para aprender melhor: primeiro leia os textos da lição, use os cartões para memorizar o vocabulário e faça os exercícios. Só então assista ao vídeo. Assim você já conhece as palavras e as estruturas, e a compreensão fica mais fluida e prazerosa.
🎬 Vídeo-aula da lição 1 (Mazi en Gondolando)
Se o vídeo não for o da lição 1, escolha na lista dentro do player. Abrir no YouTube
Toque em uma frase para ouvir o áudio; depois toque em 🇧🇷 Traduko para ver a tradução.
📖 Rakonto (a história)
Reĝo: Bonan tagon! Mi estas Reĝo. Mi estas la Reĝo de Gondolando.
Rei: Bom dia! Eu sou o Rei. Eu sou o Rei de Gondolando.
Reĝino: Bonan tagon! Mi estas Reĝino.
Rainha: Bom dia! Eu sou a Rainha.
Silvja: Saluton! Mi estas princino Silvja.
Silvja: Olá! Eu sou a princesa Silvja.
Karlo: Silvja, Silvja! Saluton! Mi estas Karlo. Mi estas ĝardenisto.
Karlo: Silvja, Silvja! Olá! Eu sou Karlo. Eu sou jardineiro.
Korvaks: Saluton. Mi estas Korvaks.
Korvaks: Olá. Eu sou Korvaks.
Reĝo: Dankon, Korvaks.
Rei: Obrigado, Korvaks.
Mazi: Saluton. Mi estas Mazi. Granda Mazi.
Mazi: Olá. Eu sou Mazi. Grande Mazi.
Petro: Bonan matenon.
Petro: Bom dia.
Reĝo: Bonan matenon.
Rei: Bom dia.
Petro: Bonan matenon. Mi estas Petro.
Petro: Bom dia. Eu sou Petro.
Bonan matenon. Bonan tagon. Bonan vesperon. Bonan nokton.
Bom dia. Boa tarde. Boa noite. Boa noite.
- Kiu vi estas?
Quem é você?
- Mi estas Karlo.
Eu sou Karlo.
- Kio vi estas?
O que você é?
- Mi estas ĝardenisto.
Eu sou jardineiro.
🔤 Vortaro (vocabulário)
📐 Gramatiko (gramática)
CUMPRIMENTOS:
Saluton! – Oi! Olá!
Bonan matenon! – Bom dia! (Usado pela manhã.)
Bonan tagon! – Bom dia! Boa tarde! (Usado pela tarde, também no final da manhã.) Bonan vesperon! – Boa noite! (Usado à noite quando se encontra.) Bonan nokton! – Boa noite! (Usado à noite na despedida.)
Formação de palavras
Em Esperanto, uma palavra geralmente consiste em uma parte imutável ou raiz, que expressa a idéia, e uma terminação que indica o uso da palavra, ou seja, a classe gramatical (substantivo, adjetivo, verbo, etc.). Ao mudar a terminação, muda-se também a classe gramatical. Dessa forma, é bastante simples identificar o uso de uma palavra em Esperanto e transformá-la em outras palavras, basta considerar sua terminação. Ao longo das lições, iremos aprender a identificar e usar as diferentes terminações do Esperanto. Começaremos pelos substantivos.
SUBSTANTIVOS (-O)
Substantivos são palavras que dão nome aos seres e coisas. Todos os substantivos
em Esperanto terminam em -o. Exemplos: r eĝo, ĝardenisto, princino.
LA (o, a, os as)
"La" é o artigo definido em Esperanto, significando "o, a, os, as". Ou seja, pode acompanhar palavras masculinas ou femininas, no plural ou singular.
Mi estas la Reĝo de Gondolando.
Eu sou o Rei de Gondolando.
Em Esperanto, não há artigo indefinido. A indeterminação é marcada simplesmente pela ausência do artigo definido.
Mi estas ĝardenisto.
Eu sou um jardineiro. / Eu sou jardineiro.
ESTAS (ser/estar/haver)
“Estas” pode ser traduzido como “ser, estar ou haver” no presente. Em Esperanto, os verbos não são conjugados, ou seja, a forma é a mesma para todas as pessoas.
Mi estas la Reĝo de Gondolando.
Eu sou o Rei de Gondolando.
Ŝi estas princino.
Ela é uma princesa.
Vi estas en Gondolando.
Você está em Gondolando.
Estas bela ĝardeno en Gondolando.
Há um belo jardim em Gondolando.
KIU (quem, qual, que)
Kiu é um correlativo formado pela partícula interrogativa ki- e a terminação –u, que indica indivíduo ou coisa definida. Uma pergunta sobre um indivíduo ou coisa definida traduz-se por “quem” ou “qual”. Kiu também pode ser usado como uma palavra relativa no sentido de “que”.
Saluton! Mi estas Karlo. Kiu estas vi?
Olá! Eu sou Karlo. Quem é você?
Kiu estas ŝi? —Ŝi estas Silvja.
Quem é ela? – Ela é Silvja.
Kiu viro estas la ĝardenisto?
Qual homem é o jardineiro?
Ŝi estas la virino, kiu estas reĝino.
Ela é a mulher que é rainha.
KIO (o que, que)
O correlativo kio é formado por ki- (partícula interrogativa) e a terminação –o (coisa indefinida). Uma pergunta sobre coisa indefinida se traduz por “o quê?”. Uma pergunta com kio espera uma resposta com -o:
Kiu estas ŝi? —Ŝi estas Silvja.
Quem é ela? – Ela é Silvja.
Kio estas ŝi? —Ŝi estas princino.
O que é ela? – Ela é uma princesa.
Kiu estas li? —Li estas Karlo.
Quem é ele? – Ele é Karlo.
Kio estas li? —Li estas ĝardenisto.
O que é ele? – Ele é jardineiro.
ĈU
Ĉu é uma palavra que em geral não se traduz ao Português, embora carregue um sentido aproximado a “por acaso, por ventura, será que...”. É usado para indicar que a frase é uma pergunta cuja resposta é sim/não:
Ĉu ŝi estas reĝino? —Jes, ŝi estas reĝino.
[Por acaso/por ventura/será que] Ela é uma rainha? – Sim, ela é uma rainha.
Ĉu li estas reĝo —Ne, li ne estas reĝo. Li estas ĝardenisto.
Ele é um rei? – Não, ele não é um rei. Ele é jardineiro.
Perguntas que começam com ĉu não mudam a ordem das palavras:
Ĉu Karlo estas ĝardenisto? —Jes, Karlo estas ĝardenisto.
Perguntas
Toda pergunta em Esperanto deve começar por uma palavra interrogativa como kiu, kio ....
ou por ĉu. Não se pode dizer: “Vi komprenas?” Mas sim: “Ĉu vi komprenas?”
O mesmo vale para perguntas indiretas. Nesses casos traduzimos “ĉu” por “se”:
Mi ne scias, ĉu vi komprenas.
Eu não sei se você compreende.
Li demandis, ĉu mi havas tempon.
Ele perguntou se eu tenho tempo.
ĈU... AŬ...
Atente para a estrutura ĉu... aŭ , quando há alternativas:
Ĉu vi deziras teon aŭ kafon?
Você quer chá ou café?
- IN - (feminino)
Para formar palavras femininas basta acrescentar o sufixo “in” ao masculino.
- IST - (profissão)
O sufixo -ist- indica a profissão, um adepto de uma teoria, escola, doutrina, etc.
🎧 Praktikado per legado (prática pela leitura)
- Bonan matenon!
- Bonan matenon! Kiu estas vi?
- Mi estas Johano.
- Kio estas vi? Ĉu vi estas lernanto?
- Jes, mi estas lernanto, kaj vi? Kiu vi estas? Kio vi estas?
- Mi estas Georgo. Mi estas instruisto.
- Saluton!
- Bonan vesperon! Kiu vi estas?
- Mi estas Karlo, kaj vi?
- Mi estas Reĝino.
- Ĉu vi estas la Reĝino de Gondolando?
- Jes, mi estas. Kaj vi? Kio vi estas? Ĉu vi estas la ĝardenisto?
- Jes, mi estas la ĝardenisto.
- Bonan nokton!
- Bonan nokton!
- Bonan tagon!
- Bonan tagon!
- Kiu estas la knabo?
- Li estas Karlo.
- Kio estas li?
- Li estas ĝardenisto.
- Kaj kiu estas la knabino?
- Ŝi estas Silvja.
- Kio estas ŝi?
- Ŝi estas princino.
- Ĉu ŝi estas la princino de Gondolando?
- Jes. La viro estas la Reĝo, kaj la virino estas la Reĝino. Ĉu vi komprenas?
- Ho jes, mi komprenas. La Reĝo estas la patro, kaj la Reĝino estas la patrino de Silvja – la princino.
- Jes, vi bone komprenas.
📚 Leitura complementar
1 - Saluton! – Olá!
Lernu.net é um dos maiores sites dedicados ao estudo do Esperanto. Lá você encontrará muitos cursos para aprimorar seus estudos. Ao final de cada lição, iremos ler um texto do curso Ana Pana. Dessa forma você poderá enriquecer seu vocabulário e praticar o que já sabe. Se preferir, acesse www.lernu.net e faça os cursos detalhadamente. Lá você encontrará explicações, exercícios e também poderá ouvir os textos do curso “Ana Pana”.
Saluton! Mia nomo estas Ana Pana.
Olá! Meu nome é Ana Pana.
Mia persona nomo estas Ana. Mia familia nomo estas Pana.
Meu nome pessoal é Ana. Meu nome de família é Pana.
Mi loĝas en Novjorko, Usono. Mia adreso estas: 1234 Long-strato.
Eu moro em Nova Iorque, Estados Unidos. Meu endereço é: 1234 Long-strato.
Mia retpoŝt-adreso estas: ana@lernu.net. Mi estas 18-jara.
Meu e-mail é: ana@lernu.net. Eu tenho 18 anos.
Kio estas via nomo? Kie vi loĝas?
Qual é o seu nome? Onde você mora?
Ĝis!
Até!
Vocabulário
kie vi loĝas? – onde você mora?
✏️ Ekzercoj (exercícios)
I) Complete com kiu, kio ou ĉ u :
a) _____ vi estas? – Mi estas Karlo.
b) _____ vi estas? – Mi estas princino.
c) _____ vi estas princino? – Jes!
d) _____ estas ŝi? – Ŝi estas Silvja.
e) _____ ŝi estas la Reĝino de Gondolando? – Ne, ŝi estas la princino.
f) _____ vi komprenas? – Jes, mi komprenas.
g) _____ estas li? – Li estas ĝardenisto.
h) ____ li estas ĝardenisto? – Ne.
i) _____ ŝi estas la princino aŭ la reĝino?
j) _____ li estas la ĝardenisto aŭ la reĝo?
II) Escolha as alternativas que melhor respondem cada pergunta:
1. Kiu vi estas?
a) Mi estas ĝardenisto.
b) Mi estas Petro.
c) Vi estas Petro.
2. Kio vi estas?
a) Mi estas la Reĝo de Gondolando.
b) Mi estas Karlo.
c) Vi estas Karlo.
3. Ĉu li estas Granda Mazi?
a) Ne, li estas Karlo.
b) Ne, li estas Granda Mazi.
c) Jes, li estas Karlo.
4. Ĉu ŝi estas la Reĝino de Gondolando?
a) Ne, ŝi estas la Reĝino de Gondolando.
b) Jes, ŝi estas Silvja, la princino.
c) Jes, ŝi estas.
5. Bonan nokton!
a) Bonan vesperon!
b) Dankon!
c) Bonan matenon!
III) Escolha as alternativas que melhor completam cada sentença escrevendo-as nos
espaços:
1. Saluton! Mi _______ Granda Mazi.
a) ĉu b) estas c) ne
2. Ĉu _____ estas la princino de Gondolando?
a) li b) ŝi c) kio
3. _____ vi estas? - Mi estas Petro.
a) Kio b) Kiu c) Ĉu
4. Kio estas ____ ? – Mi estas Korvaks.
a) ŝi b) li c) vi
5. Ĉu vi estas Korvaks ____ Karlo?
a) li b) aŭ c) ne
6. _____ estas li? – Li estas Granda Mazi.
a) Ĉu b) Kio c) Kiu
7. Ĉu li estas la ĝardenisto? - ____ , li estas ĝardenisto.
a) Ĉu b) Jes c) Ne
IV) Respondu:
1. Kiu vi estas?
2. Kio vi estas?
3. Ĉu vi estas lernanto aŭ instruisto?
4. Ĉu Karlo estas reĝo?
5. Ĉu Silvja estas princino?
V) Demandu:
1. Mi estas Marko.
2. Mi estas instruisto.
3. Jes, Karlo estas ĝardenisto.
4. Ne, Karlo ne estas reĝo.
5. Silvja estas princino.
6. Paŭlo estas lernanto.
👁️ Ver as respostas da lição 1
b) Bildoj
1. Bonan matenon. 2. Bonan tagon.
3. Bonan vesperon. 4. Bonan nokton.
I) a) Kiu b) Kio c) Ĉu d) Kiu e) Ĉu f) Ĉu g) Kio h) Ĉu i) Ĉu j) Ĉu
II) 1. b 2. a 3.a 4.c 5.b
III) 1.b 2.b 3.b 4.c 5.b 6.c 7.b
IV) Respondu
1. Mi estas (seu nome).
2. Mi estas lernanto.
3. Mi estas lernanto.
4. Ne, Karlo ne estas reĝo. Karlo estas ĝardenisto.
5. Jes, Silvja estas princino.
V) Demandu
1. Kiu vi estas?
2. Kio vi estas?
3. Ĉu Karlo estas ĝardenisto?
4. Ĉu Karlo estas reĝo?
5. Kio estas Silvja?
6. Kio estas Paŭlo?
Conheça outras coisas do Saniga: suplementos naturais, perfumes e produtos para divulgar o Esperanto.
🌿 Suplementos 🌸 Perfumes 🌟 Loja Esperanto Visitar o Saniga